Gedrag als communicatie

Auteur:
06.01.2026
Gedrag als communicatie
Auteur:
06.01.2026

In deze lezing staat gedrag centraal als primaire taal van mensen met een verstandelijke beperking. Zeker in de palliatieve fase wordt gedrag vaak het belangrijkste signaal van pijn, angst, onrust of achteruitgang. De spreker laat middels casuïstiek zien en horen hoe kleine veranderingen in eten, drinken, slapen of dagstructuur betekenisvol kunnen zijn en hoe snel gedrag ten onrechte wordt toegeschreven aan ‘de beperking’.

Er is aandacht voor diagnostische valkuilen, zoals het onderschatten van pijn of het overduiden van gedrag zonder somatische oorzaken uit te sluiten. Ook is er aandacht voor het belang van de visie op rechten van mensen met een vb, ook tijdens hun dementieproces. En... hoe essentieel het hebben van kennis is op de eerdere ontwikkeling en specifieke leer- en levenservaringen uit een leven. De lezing biedt handreikingen om gedrag bespreekbaar te maken binnen teams, familie te betrekken bij signalen en gedragsveranderingen multidisciplinair te duiden.

Over de spreker
Arianne Uijl is orthopedagoog generalist en gz-psycholoog met jarenlange ervaring in zowel de verstandelijk gehandicaptenzorg als in de VVT bij het begeleiden van mensen met dementie. Ze is actief als consulent bij het CCE, werkt bij stichting Philadelphia Zorg en is voorzitter van het Netwerk Gedragsdeskundigen Ouderen rondom mensen met een vb (NGO). Arianne geeft ook geregeld trainingen (o.a. PAO) en is ontwikkelaar van onder andere het boek Weten en vergeten en het werkvormenspel Weten, vergeten en… begeleiden!.  Ze werkt nauw samen met zorgteams en artsen bij het interpreteren van gedrag in  interactie met de context en in complexe zorgsituaties.