Nieuw Carend-congres over complementaire zorg in de laatste levensfase in april 2027

Welke rol kunnen geur, aanraking, massage, water en muziek spelen in de palliatieve zorg? En hoe zorg je ervoor dat complementaire zorg niet iets extra’s blijft, maar daadwerkelijk een plek krijgt in de dagelijkse zorgpraktijk? Op woensdag 21 april 2027 organiseert Carend in Vianen een nieuw congres dat volledig in het teken staat van complementaire zorg in de laatste levensfase.

Goede palliatieve zorg gaat over veel meer dan medische behandeling en symptoombestrijding. Juist wanneer genezing niet meer mogelijk is, worden comfort, ontspanning, nabijheid en kwaliteit van leven steeds belangrijker. Complementaire zorg kan daar een waardevolle bijdrage aan leveren.

Tijdens het nieuwe Congres Complementaire zorg in de laatste fase staat de praktische toepassing daarvan centraal. Wat weten we over de werking van verschillende interventies? Welke interventies zijn evidence-based? Wanneer kunnen ze helpen? En hoe pas je ze veilig en verantwoord toe? En welke richtlijnen hebben de wetenschappelijke verenigingen uitgebracht?

Tijdens de middag komen verschillende vormen van complementaire zorg aan bod. Er is aandacht voor aromazorg en aquazorg, voor massage en aanraking en voor de betekenis van muziek in de laatste levensfase. Daarnaast wordt besproken hoe complementaire zorg duurzaam kan worden ingebed in organisaties en in de dagelijkse zorg.

Het congres is bedoeld voor professionals die betrokken zijn bij de zorg voor mensen in de palliatieve en laatste levensfase, waaronder verpleegkundigen, verzorgenden, artsen, verpleegkundig specialisten, physician assistants, paramedici, geestelijk verzorgers en medewerkers van hospices en palliatieve zorgteams.

Het congres vindt plaats op woensdag 21 april 2027 van 13.00 tot 17.00 uur in Van der Valk Hotel Vianen.

Kosten

Tot 1 december 2026 betaal je 155 euro als vroegboekkorting, daarna geldt het normale tarief van 177 euro. Inbegrepen zijn toegang tot het congres, koffie, thee, en versnaperingen tijdens het programma, accreditatiepunten en toegang tot de informatiemarkt.

Programma Congres

13.00–13.05 uur – Opening
Sander de Hosson – oprichter, longarts en schrijver

Longarts Sander de Hosson opent het congres.

13.00–14.00 uur – Lezing Comfort binnen handbereik: aromazorg en aquazorg -  Madeleine Wellhuner 

Madeleine Wellhuner gaat in op de Handreiking Complementaire Zorg in de Palliatieve Fase en belicht haar speciale expertisegebieden aromazorg en aquazorg, waarin evidence en welzijn hand in hand gaan. Zij behandelt onder meer de mogelijkheden van aquazorg, waaronder de Koele Buikwassing™, en het gebruik van geur als onderdeel van complementaire zorg.

Hoe kunnen deze vormen van zorg bijdragen aan comfort, ontspanning en kwaliteit van leven? Aan de hand van aansprekende voorbeelden laat Madeleine zien waarom complementaire zorg een waardevolle plek verdient in de zorg.

Madeleine Wellhuner is gespecialiseerd in complementaire zorg en heeft bijzondere expertise op het gebied van aromazorg en aquazorg. In haar werk verbindt zij kennis over complementaire interventies met de dagelijkse zorgpraktijk.

14.00–14.50 uur – Lezing De kracht van massage - Klara van Zuijdam-van Tuijl 

Aanraking en massage behoren al eeuwenlang tot de manieren waarop mensen elkaar verzorgen. Met de opkomst van de medisch-technische zorg is dit eenvoudige gebaar meer naar de achtergrond verdwenen, terwijl de behoefte eraan niet is verdwenen.

Aanraking en massage kunnen in de laatste levensfase ontspanning en rust geven, spanning verminderen en invloed hebben op de beleving van pijn. Maar aanraking is meer dan een interventie tegen klachten. Affectieve aanraking kan ook nabijheid, warmte, liefde en genegenheid voelbaar maken.

Klara neemt deelnemers mee in de theorie én praktijk van aanraking en handmassage en laat zien wat deze kunnen betekenen voor patiënten, naasten en zorgverleners. Met voorbeelden uit de praktijk wordt duidelijk hoe deze laagdrempelige vorm van complementaire zorg kan bijdragen aan comfort, verbinding en rust.

Klara van Zuijdam-van Tuijl werkt als paramedisch natuurgeneeskundig massagetherapeut en docent en houdt zich bezig met de betekenis en toepassing van aanraking en massage binnen de zorg.

14.50–15.20 uur – Pauze

15.20–16.10 uur – Lezing De rol van muziek in de laatste fase - Ignar Rip

Muziek kan troost geven, ontspanning brengen, herinneringen oproepen en verbinding creëren wanneer woorden steeds minder belangrijk worden. Maar hoe kun je muziek bewust en doelgericht inzetten in de palliatieve zorg?

Ignar Rip neemt deelnemers mee in de wereld van muziek en het brein. Hij laat zien hoe zorgvuldig gekozen, persoonlijke muziek kan bijdragen aan rust, comfort, nabijheid en kwaliteit van leven. Wat werkt wanneer iemand angstig of onrustig is? Welke muziek past bij een bepaalde persoon en een bepaald moment? En wat kan muziek betekenen voor naasten en zorgverleners?

De lezing maakt duidelijk dat muziek veel meer kan zijn dan achtergrondgeluid: het kan een waardevol instrument zijn binnen complementaire en palliatieve zorg.

Ignar Rip werkt als spreker en trainer voor zorgverleners en -instellingen om muziek te gebruiken in de basiszorg. Hij schreef hiervoor de MuziekGeluk-methodiek, een evidence-based benadering die families en zorgprofessionals helpt om dementiezorg vorm te geven op basis van muziek en autobiografische herinneringen die niet worden aangetast door dementie.

16.10–16.50 uur – Lezing Van richtlijn naar praktijk: implementatie van complementaire zorg - Martine Busch 

Aromazorg, een koele buikwassing, muziek, handmassage of therapeutic touch kunnen relatief eenvoudige interventies zijn. Wie in de praktijk ziet wat ze voor een patiënt kunnen betekenen, zou verwachten dat ze gemakkelijk onderdeel worden van de reguliere palliatieve zorg. Toch blijkt dat vaak niet het geval. Voor duurzame implementatie is meer nodig dan enthousiasme en betrokkenheid.

Binnen het ComPaZIE-project is de afgelopen jaren ervaring opgedaan met de implementatie van complementaire interventies uit de V&VN Handreiking Complementaire Zorg in de Palliatieve Fase. In vier verpleeghuizen is gewerkt aan het duurzaam inbedden van complementaire zorg.

Martine Busch bespreekt verschillende scenario's voor implementatie, de belangrijkste valkuilen en succesfactoren en praktische implementatietools die binnen het ComPaZIE-project zijn ontwikkeld.

Martine Busch is directeur van het Van Praag Instituut en een van de auteurs van de Handreiking Complementaire Zorg in de Palliatieve Fase. Zij houdt zich onder meer bezig met de vraag hoe complementaire zorg niet alleen wordt aangeboden door enthousiaste voorlopers, maar duurzaam onderdeel kan worden van de reguliere zorg.

Het congres Complementaire zorg in de laatste fase vindt plaats op woensdag 21 april 2027 in Van der Valk Hotel Vianen.

Bekijk het volledige programma en schrijf je in via Carend